การบริหารจัดการกิจกรรมนอกชั้นเรียนเพื่อพัฒนาภาวะผู้นำของนิสิตในฐานะพลเมืองตื่นรู้ มหาวิทยาลัยทักษิณ
คำสำคัญ:
การบริหารกิจกรรม, ภาวะผู้นำ, พลเมืองตื่นรู้, นิสิต, กิจกรรมนอกชั้นเรียนบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการบริหารจัดการกิจกรรมนอกชั้นเรียนที่ส่งเสริมภาวะผู้นำของนิสิตในฐานะพลเมืองตื่นรู้ ณ มหาวิทยาลัยทักษิณ ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเก็บข้อมูลจากการสัมภาษณ์เชิงลึกนิสิตแกนนำสโมสรนักศึกษาคณะศึกษาศาสตร์ จำนวน 5 คน ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายกิจการนิสิต และผู้ประสานงานรายวิชา จำนวน 2 คน รวมถึงการสังเกตพฤติกรรมการมีส่วนร่วมของนิสิตที่เรียนรายวิชา การศึกษาเพื่อสร้างความเป็นพลเมืองและวิธีครูบนฐานชุมชนแห่งการเรียนรู้และพลเมือง จำนวน 60 คน
ผลการวิจัยพบว่า การบริหารกิจกรรมนอกชั้นเรียนที่มีประสิทธิภาพควรเน้นการมีส่วนร่วมของนิสิตทุกขั้นตอน ตั้งแต่การวางแผน ดำเนินงาน จนถึงการประเมินผล โดยกิจกรรมที่ส่งเสริมภาวะผู้นำได้ดี กิจกรรมจิตอาสาและบริการชุมชนที่เปิดโอกาสให้นิสิตได้แสดงบทบาทผู้นำจริงในสถานการณ์จริง การบูรณาการกับรายวิชาเรียน และการมีพี่เลี้ยงหรืออาจารย์ที่ให้คำปรึกษาอย่างต่อเนื่องเป็นปัจจัยเสริมที่สำคัญ ข้อเสนอแนะ ควรพัฒนาระบบสนับสนุนและการจัดการอย่างเป็นระบบ เพื่อพัฒนานิสิตให้เป็นผู้นำที่มีจิตสาธารณะและจิตสำนึกพลเมืองอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
Northouse, P. G. (2019). Leadership: Theory and practice (8th ed.). Sage Publications.
คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ. (2564). รายงานประจำปี 2563. มหาวิทยาลัยทักษิณ.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2562). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ (ฉบับที่ 4) พ.ศ. 2562. สำนักนโยบายและแผนการศึกษาขั้นพื้นฐาน.
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2546). พระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546. สำนักงานปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.
นิติภูมิ สังข์ทอง. (2561). พลเมืองตื่นรู้: การศึกษาเพื่อพัฒนาสังคมประชาธิปไตย. มหาวิทยาลัยทักษิณ.
Brookes, A. (2004). Can outdoor education be dispensed with? A critical review of some common rationales for outdoor education. Paper presented at Connections and Disconnections: Examining the Reality and Rhetoric, International Perspectives on Outdoor Education Theory and Practice. La Trobe University.
Martin, P. (2001). Key issues in the industry: Towards the summit in education outdoors—Our senses of place. In 12th National Outdoor Education Conference, Conference Proceedings. Victory, Australia.
Priest, S. (1986). Redefining outdoor education: A matter of many relationships. Journal of Environmental Education, 17(3), 13-15.
อรนุช ลิมตศิริ. (2564). การจัดกิจกรรมการเรียนรู้นอกห้องเรียนสำหรับเด็ก. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา, 15(1), มกราคม–มิถุนายน 2564.
Rickinson, M., Dillon, J., Teamey, K., Morris, M., Choi, M. Y., Sanders, D., & Benefield, P. (2004). A review of research on outdoor learning. London, UK: National Foundation for Educational Research and King’s College London.
ชุติกาณจน์ ทักโลวา และ วันทนา อมตาริยกุล. (2564). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 2. มนุษย์ศาสตร์และสังคมศาสตร์, 15(41), 310-325.
กันยารัตน์ นิลภา. (2565). การพัฒนากิจกรรมการเรียนแบบรับใช้สังคมที่เสริมสร้างความเป็นพลเมืองตื่นรู้ด้านการเป็นพลเมืองมีส่วนร่วมของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 (การค้นคว้าอิสระหลักสูตร การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาหลักสูตรและการสอน). มหาวิทยาลัยนเรศวร.
Kolb, D. A. (1984). Experiential learning: Experience as the source of learning and development. Prentice Hall.
Checkoway, B. (2011). What is youth participation? Children and Youth Services Review, 33(2), 340-345. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2010.09.017
Banks, J. A. (2008). Diversity and citizenship education: Global perspectives. John Wiley & Sons.
Fullan, M. (2007). The new meaning of educational change. Teachers College Press.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารสมาคมรัฐประศาสนศาสตร์แห่งประเทศไทย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
