การพัฒนาหน่วยการเรียนรู้บูรณาการตามแนวคิดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมความสามารถในการคิดเชิงวิพากษ์ ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6
DOI:
https://doi.org/10.65205/jasrru.2026.e3320คำสำคัญ:
การคิดเชิงวิพากษ์, การพัฒนาหน่วยการเรียนรู้บูรณาการ, การเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนาหน่วยการเรียนรู้บูรณาการตามแนวคิดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน 2) เปรียบเทียบความสามารถในการคิดเชิงวิพากษ์หลังเรียนกับเกณฑ์ร้อยละ 70 3) เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนก่อนเรียนและหลังเรียน และ 4) ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อหน่วยการเรียนรู้ ตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนบ้านสร้างแก้ว ซึ่งเป็นโรงเรียนขนาดเล็ก ภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2568 จำนวน 9 คน โดยการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ 1) หน่วยการเรียนรู้ 2) แบบวัดความสามารถในการคิดเชิงวิพากษ์ 3) แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน และ 4) แบบสอบถามความพึงพอใจ โดยมีขั้นตอนการพัฒนาหน่วยการเรียนรู้ ดังนี้ 1) การจัดทำหน่วยการเรียนรู้ 2) การจัดการเรียนรู้ และ 3) การประเมินหน่วยการเรียนรู้ สถิติในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ร้อยละ สถิติทดสอบฟรีดแมนและวิลคอกซอน ผลการวิจัยพบว่า 1) การพัฒนาหน่วยการเรียนรู้ เป็นการบูรณาการระหว่างวิชาวิทยาศาสตร์และสุขศึกษามีองค์ประกอบดังนี้ ชื่อหน่วยการเรียนรู้บูรณาการ มาตรฐานการเรียนรู้/ตัวชี้วัด สาระสำคัญ จุดประสงค์การเรียนรู้ กิจกรรมการเรียนรู้(จัดกิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน) ชิ้นงานหรือภาระงาน และการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ โดยมีผลการประเมินความเหมาะสมจากผู้เชี่ยวชาญโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด(คะแนนเฉลี่ย เท่ากับ 4.64 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน เท่ากับ 0.58) 2) นักเรียนมีความสามารถในการคิดเชิงวิพากษ์หลังเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 70 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (พฤติกรรมบ่งชี้ที่ 1 ค่า Z = 44, พฤติกรรมบ่งชี้ที่ 2 ค่า Z = 45, พฤติกรรมบ่งชี้ที่ 3 ค่า Z = 41, พฤติกรรมบ่งชี้ที่ 4 ค่า Z = 42, พฤติกรรมบ่งชี้ที่ 5 ค่า Z = 45) 3) นักเรียนมีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 (Z = 45) และ 4) นักเรียนมีความพึงพอใจต่อหน่วยการเรียนรู้โดยรวมอยู่ในระดับมาก (ค่าเฉลี่ย เท่ากับ 4.32 และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐานเท่ากับ 0.77)
Downloads
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). ตัวชี้วัดและหลักสูตรแกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ.2560) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
กฤติศักดิ์ เจียมยั่งยืน, และ สุชาวดี เกษมณี. (2566). ผลการใช้กิจกรรมการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐานร่วมกับทฤษฎีการคิดของมาร์ซาโน เพื่อพัฒนาความคิดวิจารณญาณของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5. วารสารบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 17(2), 1–11. https://so02.tci-thaijo.org/index.php/JournalGradVRU/article/view/254901
ชัยวัฒน์ สุทธิรัตน์. (2561). การพัฒนาหลักสูตร : ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ: วีพรินท์.
ทิศนา แขมมณี. (2560). ศาสตร์การสอนองค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ (พิมพ์ครั้งที่ 21). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ผุสดี เพ็ชนศิลา, กรัณย์พล วิวรรธมงคล, และศุกภลักษณ์ สัตย์เพริศพราย. (2565). การจัดการเรียนรู้โดยการใช้ปัญหาเป็นฐานบูรณาการสาระท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมความสามารถการคิดเชิงระบบและทักษะชีวิต สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5. วารสารวิชาการสถาบันพัฒนาพระวิทยากร, 5(3), 102–113. https://ird.skru.ac.th/RMS/file/87893.pdf
ภัทรา อุ่นทินกร. (2564). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการเพื่อเสริมสร้างทักษะในศตวรรษที่ 21 สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาของโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทา. Journal of Roi Kaensarn Academi, 6(12), 49–59.
รสสุคนธ์ ประทุมทอง. (2562). แนวทางการจัดการเรียนรู้แบบใช้บริบทและปัญหาเป็นฐาน เรื่องแหล่งน้ำในท้องถิ่น เพื่อส่งเสริมการคิดเชิงวิพากษ์และการแก้ปัญหา สำหรับผู้เรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
วารีรัตน์ แก้วอุไร. (2564). การพัฒนาหลักสูตร : จากทฤษฎีสู่การปฏิบัติ. พิษณุโลก: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยนเรศวร.
วิภาวรรณ สีลาเกตุ, และอดิศร เนาวนนท์. (2565). การศึกษาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน หน่วยการเรียนรู้รักษ์ท้องถิ่น รักษ์บ้านเกิด ความสามารถในการแก้ปัญหาและความสามารถในการคิดวิเคราะห์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 ด้วยการจัดการเรียนรู้โดยใช้ปัญหาเป็นฐาน. วารสารราชพฤกษ์, 20(2), 166-178.
วิภาสินี คำแก้ว. (2565). การพัฒนาหน่วยการเรียนบูรณาการโดยใช้ปัญหาเป็นฐาน เพื่อส่งเสริมทักษะการแก้ปัญหาของนักเรียน ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่].
ศิริวรรณ ฉัตรมณีรุ่งเจริญ, และอรยา สมบูรณ์. (2564). การพัฒนาการคิดอย่างมีวิจารณญาณของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 โดยการจัดการเรียนรู้แบบใช้ปัญหาเป็นฐาน เรื่อง ไฟฟ้าในบ้าน. วารสารศึกษาศาสตร์ปริทัศน์, 36(2), 102–113.
สุคนธ์ สินธพานนท์, และคณะ. (2562). หลากหลายวิธีสอนเพื่อพัฒนาคุณภาพเยาวชนไทย. กรุงเทพฯ: 9119 เทคนิคพริ้นติ้ง.
สุนันทา ส่งนุ่น, และเอื้อมพร หลินเจริญ. (2567). การสร้างแบบวัดการคิดอย่างมีวิจารณญาณ สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาตอนปลายในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาในจังหวัดพิษณุโลก. Journal of Modern Learning Development, 9(3), 107–123.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). สมรรถนะการคิดขั้นสูง. CBE Thailand. https://cbethailand.com
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2560). แผนการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ.2560 – 2579. กรุงเทพฯ: พริกหวานกราฟฟิค.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารราชภัฏสุรินทร์วิชาการ

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.














